کانال تلگرام بورس نگار

مطالب برگزیده بورس نگار

رصد لحظه ای بازار حین معاملات

مطالب پيشنهادي بورس نگار

جدیدترین خبرهای بورسی

محل آگهی شما

فروشگاه مهارت نگار

🔶مزایای بلاک‌چین چیست؟مهم‌ترین کاربرد بلاک‌چین در بورس چیست؟ بلاک‌چین یعنی چه؟ چگونه با بلاک‌چین بازارهای بدهی را توسعه دهیم؟/18 اسفند97

مدت زمان مطالعه تخمین مدت زمان مطالعه‌ی مطلب: 11 دقيقه


🔶مزایای بلاک‌چین چیست؟ مهم‌ترین کاربرد بلاک‌چین در بازاربورس چیست؟ تعریف بلاک‌چین به زبان ساده؛ چگونه میتوان با فناوری بلاک‌چین بازارهای بدهی ومالی را توسعه داد؟/18 اسفند97

>>در حال حاضر از پلت‌فرم اتریوم (Ethereum) برای اجرای قراردادهای هوشمند استفاده می‌شود...

 

وب سایت بورس نگار – این روزها صحبت از فناوری جدید بلاک‌چین و نحوه کارکرد و دامنه توسعه آن بسیار است در این مطلب سعی شده تا ضمن تعریف تکنولوژی بلاک‌چین به زبان ساده؛ بیشتر به مزایای بلاک‌چین در بازارهای مالی و قراردادهای هوشمند (Smart Contracts) و بخصوص بازار بورس و بدهی اوراق بهادار (Securities) پرداخته شود با ما در ادامه همراه باشید...

 

تکنولوژی بلاک‌چین اصلا چی هست؟
اگر بخواهیم فناوری بلاک‌چین را به زبان ساده تعریف کنیم، باید بگوییم که بلاک‌چین نوع جدید و خاصی از شبکه اینترنتی است که در آن اطلاعات مختلف بصورت بلوک‌های هم‌شکل طبقه‌بندی می‌شوند. اگر واضح‌تر بخواهیم تفاوت اصلی و عمده این نوع خاص از شبکه بهم پیوسته را با شبکه اینترنت عادی عنوان کنیم، باید به نحوه ذخیره‌سازی اطلاعات اشاره کرد. این به آن معناست که اطلاعات رد و بدل شده در شبکه اینترنت عادی بصورت متمرکز در یک سرور اصلی ذخیره می‌شوند که توسط هکرها و نهادهای ذیربط قابل دسترسی و ردیابی هستند.


این درحالیست که اطلاعات منتقل شده در شبکه بلاک‌چین امکان‌دسترسی، نفوذ و ردیابی را به هیچ نهاد یا فرد حقیقی و حقوقی نمی‌دهند. در واقع، بلاک‌چین یک پایگاه توزیع داده مبتنی بر اجتماع میلیون‌ها نقطه اشتراک است که بصورت همزمان داده‌هایی در آن ثبت و اصلاح می‌شود که می‌توان با بهره‌گیری از این پلت‌فرم باز، آزاد و در عین حال پیچیده، به تبادلات مالی، علمی و اطلاعاتی پرداخت که از مهم‌ترین فناوری‌های مبتنی بر پلت‌فرم بلاک‌چین می‌توان به ارزهای دیجیتال رمزنگاری شده همچون بیت‌کوین اشاره کرد. بلاک‌چین یکی از آن دسته فناوری‌های جدیدی است که می‌تواند سیستم تبادل پول در جهان را متحول کند. اما ویلیام موگیر، کارشناس فعال در حوزه فناوری بلاک‌چین درخصوص کاربردهای آن می‌گوید: بلاک‌چین علاوه بر کاربردهایی که در نظام اقتصادی و تبادلات مالی دارد، در واقع یک سیستم جدید برای نگهداری اطلاعات و فایل‌های موردنیاز کاربران نیز به‌شمار می‌رود، بدین ترتیب که کاربران در سیستم‌های کنونی برای انتقال اطلاعات و فایل‌های خود باید از یک دستگاه الکترونیکی متصل به اینترنت داده‌های خود را آپلود و بارگذاری کرده تا بتوانند آن را برای مخاطبان موردنظر خود ارسال کرده و آنها نیز بتوانند به آن دسترسی پیدا کنند.


به گفته وی، در این سیستم کنونی احتمال زیادی برای هک شدن و نفوذ افراد شخص ثالث به حریم خصوصی کاربران وجود دارد که البته مهم‌تر از همه کاهش سرعت دسترسی طرفین به اطلاعات موردنظرشان است که این معایب با فناوری بلاک‌چین برطرف خواهد شد چراکه این پلت‌فرم امکان هرگونه تراکنش و نقل و انتقالی را تسهیل می‌بخشد و کاربردهای بالقوه متعددی نیز دارد که می‌تواند در سیستم‌های مختلف کاری در جهان استفاده شود و موجب تقویت و بهبود سازوکارهای کنونی شود.// ایسنا


کاربردهای فناوری زنجیره بلوکی در اقتصاد
اولین و معروف‌ترین استفاده از فناوری زنجیره بلوکی در دفتر کل تراکنش‌های بیتکوین اتفاق افتاده‌ که الهام بخش ایجاد دیگر ارزهای رمز پایه (cryptocurrencies) و پایگاه‌های داده توزیع شده مستحکم شده؛
فناوری زنجیره بلوکی خدمات مبتنی بر تراکنش را دگرگون خواهد کرد و در زمینه‌های زیر بکار گرفته خواهد شد:
    پول دیجیتال (Digital Currency)
    قراردادهای هوشمند (Smart Contracts)
    اوراق بهادار (Securities)
    ثبت و نگهداری سوابق (Record Keeping)
    اینترنت اشیا (Internet of thnigs)


این فناوری در گستره وسیعی از کاربردهای مالی و غیر مالی قابل استفاده است برای استفاده از زنجیره بلوکی در صنعت، بورس اوراق بهادار، بیمه و بانکداری، پزشکی، مطالعات و پروژه‌های متعددی در جریان است. اینترنت اشیا توزیع شده، زیرساخت امنیتی بدون کلید، خادم‌های نام توزیع شده، دفاتر اسناد رسمی، ذخیره‌سازی توزیع شده بعضی از کاربردهای این فناوری به‌شمار می‌آیند


مزیت‌های بلاک چین برای مدیریت زنجیره تأمین
برای مدیریت زنجیره تأمین، فناوری بلاک چین مزیت‌های مانند قابلیت ردیابی و به صرفه بودن را به همراه دارد. بلاک چین می‌تواند برای دنبال کردن حرکت کالاها، مبدأ آن‌ها، تعداد و … به کار رود. در نتیجه سطح جدیدی از شفافیت را برای اکوسیستم B2B به ارمغان می‌آورد. همچنین ساده کردن فرایندهایی مانند انتقال مالکیت، بیمه، فرایند تولید و پرداخت از دیگر مزایای استفاده از زنجیره بلوکی است.


ایستگاه‌های شارژ خودروهای برقی با استفاده از بلاک چین (فعلا قابلیت کاربرد در ایران ندارد)
ایستگاه‌های شارژ خودروهای برقی عمدتاً در کنار خانه‌های افراد قرار گرفته‌؛ بنابراین وقتی خانه را به سمت محل کار ترک می‌کنند، شارژر بلااستفاده می‌ماند. با استفاده از فناوری زنجیره بلوکی می‌توان یک پلتفرم بدون واسطه طراحی کرد که به صاحبان خودروهای برقی امکان کسب درآمد می‌دهد. رانندگان از طریق این فناوری دستگاه‌های شارژر را از صبح تا عصر به اشتراک می‌گذارند و از این طریق کسب در آمد میکنند. به این شکل تعداد ایستگاه‌های شارژ خودروهای برقی در کالیفرنیا از چند عدد به چند صد عدد رسیده‌


توسعه بازارهای مالی با فناوری بلاک‌چین
چندی است در خبرها مطالبی درخصوص بلاک‌چین و مزایای منحصر به فرد این تکنولوژی به چشم می‌خورد. حوزه مالی نیز یکی از صنایعی است که به شدت تحت تاثیر این تکنولوژی قرار می‌گیرد که مصطفی باقری دکترای مالی و پژوهشگر حوزه تامین‌مالی در این رابطه نوشته است


تعریف تکنولوژی بلاک‌چین  
قبل از ورود به تعریف بلاک‌چین باید بدانیم که این تکنولوژی زیرمجموعه‌ای از فناوری دفترکل توزیع شده (Distributed Ledger) است.  به زبان خیلی ساده می‌توان گفت که این فناوری از دو بخش «دفترکل» و «توزیع شده» تشکیل شده. در ادبیات حسابداری «دفترکل» دفتری است که در آن انواع حساب‌ها به‌طور جداگانه ذخیره و نگهداری می‌شود. به عبارتی دفترکل به نوعی پایگاه ذخیره‌سازی داده‌های مالی است.


حال فرض کنیم این دفترکل به جای اینکه به‌صورت متمرکز و در یک مکان مشخص (مثلا گاوصندوق شرکت) نگهداری شود، بین همه افراد واجد شرایط «توزیع می‌شود». در این حالت دفترکل در اختیار تمامی افراد واجد شرایط (خصوصی یا عمومی) قرار خواهد گرفت.


اما چگونه دفترکل بین افراد مختلف توزیع می‌شود؟
فرض کنیم نویسنده این مقاله اولین دفترکل یک شرکت را ایجاد می‌کند (که به آن جنسیس می‌گویند). سپس یک نسخه از این دفترکل را به‌صورت مستقیم (بدون دخالت واسطه) و به‌صورت رمزنگاری شده در اختیار نفر دوم قرار می‌دهد. نفر دوم می‌داند که این دفترکل را از نفر اول (یا همان جنسیس) گرفته است. سپس نفر دوم یک نسخه دیگر از این دفترکل را به‌صورت مستقیم (بدون دخالت واسطه) و به‌صورت رمزنگاری شده در اختیار نفر سوم قرار می‌دهد و نفر سوم نیز می‌داند که دفترکل را از نفر دوم گرفته است و این رویه به همین صورت ادامه دارد. در این شیوه دفاترکل به‌صورت زنجیره‌وار به هم متصل می‌باشند و امکان «ارجاع» به نفر قبلی ممکن است.


حال فرض کنید، نفر بیستم سعی در تغییر محتوای دفترکل دارد! در این حالت محتوای دفترکل نفر بیستم متفاوت از نفر نوزدهم و ماقبل آن خواهد شد که به دلیل عدم تطابق محتوای دفترکل نفر بیستم با نفرات قبلی (که به علت ارتباط زنجیره‌وار با نفرات قبلی قابل تشخیص است) امکان تغییر در محتوای دفترکل وجود ندارد، مگر اینکه حداقل ۵۱درصد افراد دارنده دفترکل (۲۰نفر × ۵۱درصد = ۱۱نفر) با این تغییرات موافق باشند (به عبارتی افراد بر سر تغییر محتوای دفترکل به «اجماع» برسند)! با توجه به مقدمه فوق حال می‌توان مفهوم بلاک‌چین را درک کرد:  «بلاک‌چین پایگاه داده توزیع شده و مبتنی بر اجماع است که به‌صورت مستمر رکوردهای ثبت شده را به رکوردهای قبلی ارجاع داده و به این صورت توانایی پایگاه داده را در برابر بازنگری غیرمجاز تقویت می‌کند.»


مهمترین مزایای بلاک‌چین چیست؟
با توجه به ویژگی‌های گفته شده، مهم‌ترین مزایای بلاک‌چین شامل موارد زیر است:

افزایش شفافیت: پایگاه داده در فناوری بلاک‌چین به‌صورت غیرمتمرکز است بنابراین محتوای آن در اختیار همه افراد واجد شرایط قرار دارد و خبری از پنهانکاری نیست.

کاهش خطا و تقلب: تغییر محتوای پایگاه داده در فناوری بلاک‌چین نیازمند اجماع اکثریت افراد است (حداقل ۵۱ درصد افراد ‌باید با تغییرات موافقت کنند). این ویژگی امکان تغییر ناخواسته داده‌ها و تغییرات دارای مقاصد متقلبانه را تا حد زیادی کاهش می‌دهد.

حذف واسطه‌ها: یکی از ویژگی‌های فناوری بلاک‌چین ارتباط همتا به همتا است که بر اساس آن هر شخصی می‌تواند مستقیما با کاربر نهایی (EndUser) ارتباط داشته باشد. با استفاده از این ویژگی نیاز به استفاده از واسطه‌ها از بین می‌رود.

افزایش سرعت و کاهش هزینه‌ها: تمرکززدایی از پایگاه داده و لزوم اجماع برای تغییر محتوای پایگاه داده نیاز به استفاده از فرآیندهای کنترلی و بازرسی را کاهش داده و سرعت اجرای عملیات را افزایش می‌دهد. همچنین با حذف واسطه‌ها، هزینه انجام کارها نیز کاهش می‌یابد.


 کاربرد بلاک‌چین در بازار بدهی (موردی صکوک منفعت):
اوراق منفعت یکی از انواع اوراق بدهی است که بانی بر پایه منافع آتی خود اقدام به انتشار این اوراق می‌کند. به‌طور کل در این شیوه «بانی» قصد دارد به پشتوانه منافع آتی خود اقدام به جذب منابع مالی از «سرمایه‌گذاران» کند (سرمایه‌گذاران به‌عنوان کاربران نهایی (EndUser) شناخته می‌شوند و مابقی ارکان انتشار به‌عنوان واسطه بین بانی و سرمایه‌گذاران می‌باشند):

حال فرض کنید در فرآیند انتشار اوراق منفعت واسطه‌ها حذف شوند! بعبارتی، بانی و سرمایه‌گذاران مستقیما با هم در ارتباط باشند و تمامی تعهدات، نقل و انتقالات و حتی کنترل‌های صورت گرفته توسط نهادهای نظارتی به‌صورت خودکار و در کمترین زمان ممکن انجام شود! اما چگونه؟!


قراردادهای هوشمند (Smart Contract’s):
قراردادهای هوشمند یک پروتکل کامپیوتری برای تنظیم قراردادها است که برای مشارکت، تایید یا اجرای مفاد یک قرارداد خاص فعال می‌شود.

این نوع قراردادها به‌صورت تضمینی و بدون نیاز به شخص ثالثی اجرا شده و تراکنش‌های آن قابل پیگیری و غیرقابل بازگشت است. این نوع قراردادها امنیت بیشتر و هزینه کمتری داشته و از بروز اشتباهات رایج (خطاهای انسانی و...) جلوگیری می‌کند. از این قراردادها می‌توان برای اجرای هوشمند مفاد قراردادهای بازار بدهی استفاده کرد.


بعنوان مثال پروتکلی طراحی شود که ضمن عرضه اوراق به اشخاص متقاضی (و درج مالکیت هر شخص به روی سند اوراق منفعت)، در پایان زمان پذیره‌نویسی مالکیت اوراق فروش نرفته را به متعهدپذیره‌نویسی منتقل کرده و وجه آن را در زمان مقرر (t+1) از حساب آن شرکت کسر و پس از انتقال منافع بانی به سرمایه‌گذاران(نهاد واسط)، مبالغ مربوطه را به‌صورت خودکار به حساب بانی واریز کرده و سپس کارمزدهای انتشار را به‌صورت خودکار محاسبه و پرداخت کند.


 در مواعد سررسید نیز اصل و سود اوراق مذکور به‌صورت خودکار از حساب بانکی بانی کسر و به حساب سرمایه‌گذاران واریز شود و در صورت نبود وجه کافی در حساب بانی مبالغ مربوطه به‌صورت خودکار از حساب ضامن کسر و به حساب سرمایه‌گذاران واریز می‌شود و موضوع عدم ایفای تعهدات نیز به‌صورت خودکار به کمیته سازش و هیات داوری ارسال شود و در نهایت تمامی رویدادهای فوق در بستر یک شبکه به‌صورت غیرمتمرکز ذخیره شود که غیرقابل تغییر نیزباشد.


مزایای قراردادهای هوشمند
«قراردادهای هوشمند دنیایی بدون واسطه را فراهم می‌آورد. در قراردادهای هوشمند، شخص یا نهادی قادر به کنترل یک قرارداد نیست و وقتی مفاد یک قرارداد صحیح باشد، این قرارداد به‌صورت کاملا خودکار اجرا می‌شود.»


مزایای پلت‌فرم اتریوم
در حال حاضر از پلت‌فرم اتریوم (Ethereum) برای اجرای قراردادهای هوشمند استفاده می‌شود. اتریوم یک پلت‌فرم غیرمتمرکز است که هیچ‌گونه احتمال از کارافتادگی، سانسور، تقلب یا دخالت اشخاص ثالث برای برنامه‌هایی که روی آن اجرا میشوند، وجود ندارد. «از پلت‌فرم اتریوم میتوان برای حذف واسطه‌ها در بازار بدهی استفاده کرد؛ همچنین می‌توان پلت‌فرم‌های بومی را برای این‌کار توسعه داد.»

 

پیش بینی آینده بلاک‌چین
گزارش مجمع جهانی اقتصاد در سپتامبر ۲۰۱۵ پیش‌بینی کرد که تا سال ۲۰۲۵، ده درصد تولید ناخالص داخلی جهان بر روی تکنولوژی بلاک‌چین ذخیره خواهد شد//منابع: ویکی پدیا/ ایسنا/ مقاله دکتر مصطفی باقری در دنیای اقتصاد/ تنظیم: وب سایت بورس نگار

 

برچسب ها: ,,,,,,,,,,,,

جدیدترین خبرهای اقتصادی


جدیدترین مطالب بورس نگار


پربیننده ترین مطالب بورس نگار


برای عضویت کلیک کنید
کارگزاری بانک سامان